Żywokost – Zastosowanie i środki zaradcze

żywokost

Żywokost lekarski jest ziołem, które bardzo dobrze nadaje się do uprawy doniczkowej. Ponieważ jest to roślina wieloletnia, w okresie zimy doniczkę można przechowywać w domu. Nie szkodzą jej zmienne temperatury i można ją wykorzystać do domowych zabiegów zdrowotnych i pielęgnacyjnych.

Żywokost lekarski, o botanicznej nazwie Symphytum officianale, jest członkiem rodziny roślin ogóreczników. Jest szybko rozwijającą się, wieloletnią rośliną liściastą. Nazwa łacińska pochodzi od greckiego symphis, co oznacza „narastanie kości” lub „połączone ze sobą”. Pierwsze wzmianki o żywokoście pojawiły się już w średniowieczu, chociaż niektóre odniesienia zakładają, że aż 50 roku przed naszą erą. Łacińską nazwę roślina otrzymała zgodnie z tym w jaki sposób była wykorzystywana. Mianowicie żywokost lekarski od wieków służył jako zewnętrzny okład na obtłuczenia, zwichnięcia oraz złamania. Wewnętrznie stosowany był jako pokarm na złamania, wrzody żołądka, jak również do leczenia zaburzeń kobiecych.

Właściwości żywokostu lekarskiego

Żywokost zawiera allantoinę, czyli substancję powszechnie stosowaną w kosmetyce. Allantoina sprzyja granulacji i tworzeniu się komórek, które wspomagają leczenie na poziomie komórkowym. Ma ona działanie zarówno przeciwzapalne, jak i keratynolityczne. Jest używana do leczenia stanów zapalnych skóry, spowodowanych promieniowaniem u osób chorych na nowotwory. Obecnie wytwarzana jest syntetycznie.

Żywokost zawiera również alkaloidy pirolizydynowe (PA), czyli znany czynnik hepatotoksyczny. Nadużywanie substancji z alkaloidami pirolizydynowymi może prowadzić do poważnych uszkodzeń wątroby. Z tego powodu Australia już w 1984 roku umieściła żywokost na liście środków niebezpiecznych dla zdrowia. Niemcy oraz Kanada również wpisały żywokost na taką listę. W 2001 roku FDA zwróciła się z oficjalną prośbą do procentów, by usunęli żywokost z listy standardowych skalników ich produktów.

Ważna uwaga

Badania, które doprowadziły do tej decyzji, polegały na wyizolowaniu alkaloidu pirolizydynowego i wstrzyknięciu go w dużym stężeniu szczurom. Jednak poszczególne składniki chemiczne w izolacji zachowują się inaczej niż naturalnie w roślinie. Poza tym szczury różnią się od ludzi. Dlatego właśnie nie jest jasne czy stosowanie żywokostu S. officianale lub żywokostu rosyjskiego S. uplandicum jest toksyczne. Wśród zielarzy istnieją rozbieżności w tej kwestii. Zatem należy stosować żywokost z ostrożnością, a najlepiej unikać stosowania go wewnętrznie. W szczególności, jeśli występowały wcześniej stany chorobowe wątroby. Jeśli ktoś planuje stosować żywokost wewnętrznie, powinien wszystko dobrze sprawdzić i upewnić się, że będzie to dla niego bezpieczne.

Żywokost a uprawa w ogrodzie

Żywokost jest przydatny w ogrodzie ze względu na wysoką zawartość azotu. Kiedy roślina jest mulczowana, to jej rosnące liście szybko stają się kompostowym aktywatorem. Liście żywokostu rosną bardzo szybko i można je obcinać już po tygodniu od wsadzenia w ziemię.

Żywokost używany w pierwszej pomocy

Żywokost jest ziołem, które jest często stosowane zewnętrznie jako lek. Jedną z możliwości stosowania żywokostu jest wykorzystanie tej rośliny na ukąszenia pszczół. Najczęściej pojawia się wtedy obrzęk, który może okazać się bolesny. By złagodzić tego skutki, warto w miejscu ukąszenia zastosować okład z liści żywokostu.

  1. Okłady z żywokostu

Liście żywokostu należy zbierać tuż przed rozpoczęciem kwitnienia jego kwiatów. Można je suszyć lub wykorzystać świeże. Świeże liście należy posiekać i wrzucić do wody, a następnie doprowadzić całość do wrzenia i gotować około 20-30 minut. Po tym całość przefiltrować. Liście należy owinąć w mokrą gazę, a następnie stosować zewnętrznie jako okład.

Żywokost nadaje się na pęknięcia i rany na skórze. W razie konieczności można czynność tę powtarzać co 10-15 minut w ciągu godziny. Taki okład przynosi niemalże natychmiastową ulgę. Można również namoczyć naparem gazę i umieścić ją na bolącym miejscu, a następnie pozostawić na ranie przez całą noc.

Tak przygotowany napar z żywokostu można przechowywać w lodówce do 6 miesięcy. Natomiast stosować go można nie więcej niż 10 dni z rzędu. Nie należy stosować żywokostu w przypadku występowania chorób wątroby lub w sytuacji, kiedy przyjmowane są leki zaburzające pracę wątroby. O właściwościach maści z żywokostu przeczytasz TUTAJ.

  1. Kojący krem z żywokostu

Z żywokostu można wykonać również domowy krem. Sprawdza się on przede wszystkim przy bólach mięśni szkieletowych. Działa łagodząco także po ukąszeniach owadów. Poniżej przedstawiamy przepis na krem.

Składniki:

  • 2 szklanki suszonych i rozgniecionych liści żywokostu,
  • 2 szklanki organicznej oliwy z oliwek,
  • ½ szklanki pasty woskowej,
  • ok. 30 g ekologicznego wosku emulgującego lub innego wosku pszczelego,
  • ok. 60 g masła shea lub lanoliny (do wyboru),
  • 2 kapsułki po 1000 mg witaminy E,
  • 5-6 kropli ulubionego olejku eterycznego.

Wykonanie:

  • Luźno wrzuć liście do dużego słoika, następnie zalej oliwą z oliwek, tak by przykryła je całkowicie. Pozostaw na co najmniej miesiąc.
  • Wyciąg z liści żywokostu daje około 1½ filiżanki naparu.
  • W jednym naczyniu doprowadź do wrzenia wodę, przykryj drugim naczyniem. Do tego drugiego wlej cały napar z żywokostu. Powoli ogrzewaj na niewielkim ogniu.
  • Powoli dodawaj pastę woskową oraz wosk emulgujący.
  • Masło shea lub lanolinę należy całkowicie roztopić. Lanolina spowoduje, że całość będzie bardziej szorstka, przez co łatwiejsza do wykorzystania.
  • Kapsułki z witaminą E przekłuć, a ich zawartość dodać do mieszaniny. Witamina E działa na skórę kojąco, gdyż jest naturalnym przeciwutleniaczem. Dzięki temu całość nie utleni się i nie zjełczeje.
  • Dodaj 5-6 kropli olejku eterycznego. Tutaj masz dowolność, jednak najlepiej sprawdzają się olejki: lawendowy, który łagodzi napięcia, a także olejek z trawy cytrynowej, który pomaga w leczeniu więzadeł i mięśni. Olejek wintergreen jest stosowany przy bólach mięśni, natomiast rumianek stosuje się przy obrzękach oraz siniakach. Można dodać kombinację, która najlepiej na ciebie działa lub z każdego po 2-3 krople.
  • Roztopioną mieszankę wlać do pojemnika z pokrywką. Pozostawić do ostygnięcia i stężenia, a następnie przykryć. Na pojemniku nakleić etykietkę z datą.

Wykorzystywanie ziół to indywidualna sprawa. Udokumentowano jednak, że zioła są dobrą alternatywą dla tradycyjnego leczenia ostrych urazów i wielu chorób na całym świecie. Co więcej, w wielu kulturach zioła są wykorzystywane do promowania zdrowia oraz do przywracania ludzkiego ciała do stanu równowagi, a także w celu ułatwienia procesu gojenia.

Zachęcamy do polubień i komentowania poniżej.

Prosimy o wsparcie naszej pracy!

Jeżeli podoba Ci się treść na naszej stronie

pomóż nam i polub nas na Facebooku!

DZIĘKUJEMY!